Disiplinlerarasılık ve Yabancı Dil Öğretimi
Anahtar Kelimeler:
Disiplinler Arasılık, Dil Öğrenimi, Yükseköğretim, Yabancı Dil Öğretimi, Disiplinler Arası EğitimÖzet
Disiplinler arasılık, günümüz eğitiminde tek bir disiplinin sınırlarını aşan karmaşık gerçek yaşam problemlerini çözebilme gereksinimini yansıtan çağdaş eğitimin temel taşlarından biri hâline gelmiştir. Bu çalışma, yabancı dil öğreniminde disiplinler arası eğitimin rolünü ve uygulanışını inceleyerek kuramsal temellerini, öğrenciler ve öğretmenler açısından yararlarını ve karşılaşılan zorluklarını ortaya koymaktadır. Alan yazınına dayalı olarak disiplinler arası eğitim, farklı disiplinlerden bilgi, yöntem ve bakış açılarının bütünleştirilmesiyle bütüncül bir anlayış, problem çözme ve yenilikçi düşünme becerilerini geliştiren bir süreç olarak ele alınmaktadır. Yabancı dil eğitiminde bu yaklaşım yalnızca dilsel becerilerin edinimini desteklemekle kalmayıp aynı zamanda eleştirel düşünme, kültürel farkındalık ve mesleki yeterlilikleri de geliştirerek yabancı dil öğrenimini geniş bir toplumsal ve disipliner bağlama yerleştirmektedir. Ampirik bulgular, disiplinler arası programlarda yer alan öğrencilerin motivasyon, üstbilişsel farkındalık ve çözüm odaklı düşünme becerilerinde artış gösterdiğini; öğretmenlerin ise kolaylaştırıcı ve disiplinler arası öğrenme deneyimleri tasarlayıcı rolleri üstlendiklerini göstermektedir. Bununla birlikte, disipliner yapıların katı durumu, öğretim programlarının sınırlılıkları ve öğretmenlerin içerik entegrasyonuna ilişkin çekinceleri bu yaklaşımın uygulanmasında engel oluşturmaktadır. Ancak sosyal bilimler, beşerî bilimler ve dil eğitimi arasındaki etkileşim, bütünleştirici bakış açılarını teşvik ederek öğrencileri karmaşık mesleki ortamlara hazırlamada önemli fırsatlar sunmaktadır. Sonuç olarak, yabancı dil öğreniminde disiplinler arası eğitim, öğrencileri yaşam boyu öğrenme, yenilikçilik ve küresel düzeyde etkili katılım için gerekli bilişsel, sosyal, pratik ve kültürlerarası yeterliklerle donatarak modern yükseköğretimde temel bir konum oluşturmaktadır.
Referanslar
Aldrich, J. H. (Ed.). (2014). Interdisciplinarity: Its role in a discipline-based academy. Oxford University Press.
Anand, A., & Singh, P. (2025). Interdisciplinary Studies: Issues, Perspectives, and Challenges From National Education Program 2020. Integrating Personalized Learning Methods Into STEAM Education, 233-260.
Aybek, B. (2006). Konu ve beceri temelli eleştirel düşünme öğretiminin öğretmen adaylarının eleştirel düşünme eğilimi ve düzeyine etkisi. Yayımlamamış doktora tezi. Çukurova Üniversitesi, Adana.
Aydın, G. & Balım, A.G. (2005). Yapılandırmacı yaklaşıma göre modellendirilmiş disiplinlerarası uygulama: Enerji konularının öğretimi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 38(2), 145-166.
Berasategi, N., Aróstegui, I., Jaureguizar, J., Aizpurua, A., Guerra, N., & Arribillaga-Iriarte, A. (2020). Interdisciplinary learning at university: Assessment of an interdisciplinary experience based on the case study methodology. Sustainability, 12(18), 7732.
Boix Mansilla, V. (2005). Assessing Student Work at Disciplinary Crossroads. Change: The Magazine of Higher Learning, 37(1), 14–21. https://doi.org/10.3200/CHNG.37.1.14-21
Boix Mansilla, V., & Duraisingh, E. D. (2007). Targeted assessment of students' interdisciplinary work: An empirically grounded framework proposed. The Journal of Higher Education, 78(2), 215-237.
Bölükbaş, F. (2004). Yansıtıcı öğretim ile yabancı dil olarak Türkçe öğretimi. Dil Dergisi, (126), 19-28.
Borrego M, & Newswander LK. (2010). Definitions of interdisciplinary research: toward graduate-level interdisciplinary learning outcomes. Rev High Educ, 34(1), 61–84.
Brassler, M., & Dettmers, J. (2017). How to enhance interdisciplinary competence: Interdisciplinary problem-based learning versus interdisciplinary project-based learning. Interdisciplinary Journal of Problem-Based Learning, 11, 1–12.
Cone, T.P. Werner, P., Cone, S.L., & Woods, A.M., (1998), Interdisciplinary Teaching Through Physical Education, Champaign, Il: Human Kinetics Publishing.
Cook, D. A. & Artino, A. R. (2016). Motivation to learn: An overview of contemporary theories. Medical Education 50. 997–1014.
DelliCarpini, M. (2009). Dialogues across Disciplines: Preparing English-as-a-Second-Language Teachers for Interdisciplinary Collaboration. Current Issues in Education, 11(2). https://cie.asu.edu/ojs/index.php/cieatasu/article/view/1573
Drake, S. M., & Burns, R. C. (2004). Meeting standards through integrated curriculum. ASCD.
Emmerson, N. J., Watkinson, D. E., & Nordgren, E. A. S. (2025). Interdisciplinarity in conservation education. Bridging the Gap, 115-130.
Erickson, H.L. (1995). Stiring the head, heart and soul: Redefining curriculum and instruction. Convin Press.
Fazenda, I.C.A. (2008). Interdisciplinaridade-transdisciplinaridade: visões culturais e epistemológicas. In Fazenda, I.C.A. (Ed.), O que é interdisciplinaridade? (pp. 17-28). São Paulo, Brazil: Cortez.
Frodeman, R., Klein, J. T., & Pacheco, R.C.D.S. (Eds.). (2017). The Oxford handbook of interdisciplinarity. Oxford University Press.
Gadotti, M. (1999). Interdisciplinaridade: Atitude e método. São Paulo, Brazil: Instituto Paulo Freire, Universidade de São Paulo. Retrieved https://xa.yimg.com/kq/groups/24693043/1074035478/name/Interdisci_Atitude_Metodo_1999.pdf
Heikkinen, K. P., & Räisänen, T. (2018). Role of multidisciplinary and interdisciplinary education in computer science: A literature review. Managing Global Transitions: International Research Journal 16, 159–72.
Humphreys, H.A., Post, R.T., & Ellis, A. (1981). Interdisciplinary methods: A thematic approach. Goodyear Publishing Company.
Ivanitskaya, L., Clark, D., Montgomery, G., & Primeau, R. (2002). Interdisciplinary Learning: Process and Outcomes. Innovative Higher Education, 27(2), 95-111. https://doi.org/10.1023/A:1021105309984
Kanatlı, F., & Çekici, Y. (2013). Türkçe öğretiminde disiplinler arası olanaklar. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 9(2), 223-234.
Kaya, İ. (2022). An Examination on the visuals in the reading texts of the Turkish teaching textbooks for foreigners. Education Quarterly Reviews, 5.
Klein, Julie T., & William H., Newell. (1997). Advancing Interdisciplinary Studies,” Handbook of the Undergraduate Curriculum: A Comprehensive Guide to Purposes, Structures, Practices, and Change (edit. Gaff and J. Ratcliff), 393-415. Jossey-Bass.
Liegeot, J. (2020). The Importance of Interdisciplinary Education. Unpublished MA Thesis. West Chester University, Pennsylvania. https://digitalcommons.wcupa.edu/all_theses/178
Lindvig, K., Lyall, C. & Meagher. L. R. (2017). Creating interdisciplinary education within monodisciplinary structures: The art of managing interstitially. Studies in Higher Education 44 (2), 347–60. https://doi.org/10.1080/03075079.2017.1365358.
Liu, J., Yuki, W. & Taketoshi, G. (2022). Integrating sustainability themes for enhancing interdisciplinarity: A case study of a comprehensive research university in Japan. Asia Pacific Education Review, 1–16.
Luccarelli, M., Tillman, S., Lay, R., Grundmeier, A. M., & Hogsdal, S. (2019). Sustainable design education for elementary schools: Interdisciplinary development. The International Journal of Design Education, 13(4), 1–25. https://doi. org/10.18848/2325-128X/CGP/v13i04/1-25
Mokhova, O. L. (2016). Interdisciplinary approach to teaching a foreign language at a non-linguistic university. Bulletin of the Academy, 3, 94-97.
Moser, K. M., Ivy, J., & Hopper, P. F. (2020). In L. M. Harrison, E. Hurd, & K. Brinegar (Eds.), Integrative and interdisciplinary curriculum in the middle school: Integrated approaches in teacher preparation and practice (pp. 113–128). Routledge Research in Education.
National Academy of Sciences, National Academy of Engineering, and Institute of Medicine. (2004).
Newell, W. (2001). A theory of interdisciplinary studies, Issues in Integrative Studies, 19, 1–25.
Newell, W. (2007). Decision making in interdisciplinary studies. 245-263.
Newell, W. H. (1998). A theory of interdisciplinary studies. The Issues in Integrative Studies, 16, 125.
Newell, W. H., Wentworth, J., & Sebberson, D. (2001). A theory of interdisciplinary studies. Issues in Interdisciplinary Studies. https://web.mit.edu/jrankin/www/interdisciplinary/interdisc_Newell.pdf
Omelyanenko, T. (2020). Professionally Oriented Foreign Language: Interdisciplinary Teaching. European Proceedings of Social and Behavioural Sciences, 97. DOI: 10.15405/epsbs.2020.12.02.65
Oudenampsen, J., Van De Pol, M., Blijlevens, N., & Das, E. (2023). Interdisciplinary education affects student learning: a focus group study. BMC medical education, 23(1), 169.
Paredes-Velasco, M., Arnal-Palacián, M., Urquiza-Fuentes, J., & Martín-Lope, M. (2023). Improving soft skills through an interdisciplinary approach in a realistic context between education and CS students in an HCI course. IEEE Transactions on Education, 66(6), 579-590.
Piaget, J. (1972). The epistemology of interdisciplinary relationships. In Interdisciplinarity: Problems of teaching and research in universities (127-139)
Popova, N. V., & Stepanova, M. M. (2010). Interdisciplinary approach to teaching a foreign language at a non-linguistic Master course. IInd International Scientific Conference Topical Problems of Science and Education, 76-81.
Reić, A., & Kovačević, S. (2023). Interdisciplinary approach in teaching English for specific purposes. International Scientific Conference on Economy, Management and Information Technologies – ICEMIT. https://doi.org/10.46793/ICEMIT23.341R
Rhoten, D., Mansilla, V., Chun, M., & Klein, J. (2006). Interdisciplinary Education at Liberal Arts Institutions; Teagle Foundation White Paper.
Rodríguez-Muñoz, C., & Huincahue, J. (2024). Interdisciplinary practices for teaching biology: a systematic review. Journal of Biological Education, 1-19.
Ross, B., & Stuckler, D. (2025). Barriers to learning English as a foreign language (EFL) for university students: A systematic review. International Journal of Instruction, 18(4), 395-420..
Schwarz, B., Heyd-Metzuyanim, E., Koichu, B., Tabach, M., & Yarden, A. (2024). Opportunities and hindrances for promoting interdisciplinary learning in schools. Journal of the Learning Sciences, 33(2), 242-283.
Sidelnik, El., Melnik, O., & Lutsenko, N. (2018). ESP as a tool to develop social capital at university. 19th PCSF 2019 - Professional Сulture of the Specialist of the Future, 652-659. https://dx.doi.org/10.15405/epsbs.2018.12.02.71
Strain, M. M., & Potter, R. (2012). The twain shall meet: Rethinking the introduction to graduate studies course as interdisciplinary pedagogy. Pedagogy 12: 139–60.
Swist, T., Markauskaite, L., Goodyear, P., Wrigley, C., & Mosely, G. (2024). Developing teachers’ interdisciplinary expertise: An ecological framework for professional learning. https://ses.library.usyd.edu.au/handle/2123/1229
Tight, M., Devlin, M., & Davies, W. M. (2010). Interdisciplinary Higher Education: Perspectives and Practicalities. Emerald Group Publishing Limited.
Tosun, S. (2013). A comparative study on evaluation of Turkish and English foreign language textbooks. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 70, 1374-1380.
Wang, H., & Sang, L. (2024). Interdisciplinary competence of primary and secondary school teachers: A systematic literature review. Cogent Education, 11(1), 2378277. DOI: 10.1080/2331186X.2024.2378277
Warkentien, S., Goeking, J., Dilig, R., Knapp, L., & Stanley, R. (2022). Interdisciplinary Education. 1-67.
Wraga, W.G. (1997). Patterns of interdisciplinary curriculum organization and professional knowledge of the curriculum field. Journal of Curriculum and Supervision, 12(2), 1-24.
Yalçın, P., & Yıldırım, H. (1998). Disiplinlerarası öğretim üzerine bir uygulama. Çukurova Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 17, 146-150.
Zhang, X., Wang, S., & Jiang, Y. (2025, July). An Interdisciplinary Perspective. In Proceedings of the 2025 11th International Conference on Humanities and Social Science Research (ICHSSR 2025) (Vol. 945, 202). Springer Nature.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2025 Gülden TÜM, Begüm ETİZ, Nermin GÖKEL
Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
